Gynaecologe Hannelore Van der Veken over menstruatiearmoede en menstruatiecups

In november bleek uit een onderzoek van de Belgische ngo Caritas dat 1 op 8 jonge vrouwen in Vlaanderen soms niet genoeg geld heeft om menstruatieproducten te kopen.

“Menstruatiearmoede is een probleem van alle tijden”, klinkt het bij gynaecologe Hannelore Van der Veken. Kunnen alternatieve producten zoals menstruatiecups een oplossing bieden? Menstruatiearmoede, ook wel ‘period poverty’ genoemd, kreeg de laatste maanden veel aandacht, maar volgens Van der Veken is het een verschijnsel dat al veel langer bestaat.

“Vroeger werd er veel minder over gesproken. Niet zoveel mensen kwamen ermee naar buiten en nu gebeurt er ook meer onderzoek naar. Dat 12 procent van de meisjes en vrouwen tussen 12 en 25 jaar geen middelen kan kopen is problematisch. Gelukkig werd de tampontaks in 2018 wel van 21 naar 6 procent verlaagd.”

Taboe
Naast de welbekende tampons en maandverbanden zijn er nog andere menstruatieproducten zoals de goedkopere en duurzame menstruatiecup. “Het is een kelkvormig bekertje, gemaakt uit kunststof zoals silicone of latex. In tegenstelling tot tampons en maandverbanden vangt de cup het bloed op in plaats van het te absorberen. Het is de bedoeling dat je het vaginaal inbrengt, rond de baarmoederhals. Afhankelijk van het formaat kan het 15 tot 40 milliliter opvangen.” De cup ziet er op het eerste gezicht groot uit, maar mits wat oefening is het een handig alternatief voor tampons of maandverbanden.

“Het is belangrijk dat je vooraf je handen goed wast en je moet het product aan het begin van je maandstonden ook steriliseren. Dat doe je door de cup enkele minuten in kokend water te leggen, en na afloop van je periode doe je dat opnieuw. Het vergt wat oefening, maar van zodra de cup geplaatst is, zal deze vanzelf ontplooien. Als je de juiste maat hebt gekozen en het is correct ingebracht, dan heb je er geen last meer van. Je kan er zelfs mee sporten. Om het te verwijderen, moet je aan het uiteinde trekken.

“Een cup kost amper twintig tot dertig euro en gaat gemiddeld 5 jaar mee. Dat is veel goedkoper dan maandverbanden of tampons”
De menstruatiecup is een goedkoop, hygiënisch én duurzaam alternatief

Ecologisch en duurzaam
In tegenstelling tot tampons en maandverbanden is de menstruatiecup herbruikbaar en dus heel duurzaam. Eens de cup verwijderd is, moet hij schoongemaakt worden. “Om de vier à acht uur moet je hem verwijderen en onder water afspoelen. Nadien droog je de cup af met wat papier en kan je hem opnieuw inbrengen.”

Een cup kost gemiddeld twintig tot dertig euro, wat het product na verloop van tijd veel voordeliger maakt dan andere middelen. “Het is uiterst ecologisch, want één exemplaar gaat zo’n vijf jaar mee. In het begin moet je wat zoeken om de juiste maat te vinden, maar eens je die gevonden hebt, zit je voor een hele periode goed.”

Prima alternatief
Verschillende vrouwen maken zich zorgen over de veiligheid van zo’n siliconen cup, maar volgens gynaecologe Van der Veken is dat niet helemaal terecht. “Studies wijzen uit dat het onschadelijk is als je het correct gebruikt. Net als bij andere producten moet je op tijd verwijderen natuurlijk.”

Doordat de cup het bloed opvangt en niet absorbeert, is het minstens even hygiënisch als een maandverband of een tampon. “Het kan geen broeihaard van bacteriën worden. Dat is het grote voordeel.”

“In de middelbare scholen zou er meer aandacht mogen gaan naar dit product. Het is een volwaardig alternatief voor de gekende middelen, dus het zou goed zijn als het wat vaker aan bod zou komen.”

Gynaecologe Van Der Veken - Over menstruatiecups